တြင္းနက္ နွင့္ Information paradox

တြင္းနက္ နွင့္ information paradox

၁၉၁၅ခုနွစ္တြင္ General relativity ကို အိုင္းစတိုင္းေတြ႕ရွိၿပီး သိပ္မၾကာခင္ ရွဝက္ရွီး သည္ ယင္း၏ အေျဖတခုကို ေဖာ္ထုတ္နိုင္ခဲ့သည္ ၎အေျဖမွ သိပ္သည္းမႈအလြန္မ်ားေသာ ျဒပ္ထုမ်ားအေၾကာင္းကိုသိရွိခဲ့ရသည္
general relativity အရ space time ၏ ေကြးၫႊတ္မႈမွာ ျဒပ္ထုျဖင့္တိုက္ရိုက္အခ်ိဳးက်ပါသည္ သိပ္သည္းေသာျဒပ္ထုမ်ား၏ဝန္းက်င္ တြင္space time ၏ ေကြးၫႊတ္မႈမွာ      ွျပင္းလြန္းေသာေၾကာင့္ အလင္းပင္ မလြတ္ေျမာက္နိုင္ပါ ထိုကဲ့သို႔အရာဝတၴုမ်ားမွာ ျပင္ပမွမျမင္နိုင္ပဲမည္သည့္အရာမွမလြတ္ေျမာက္နိုင္သျဖင့္ ၎တို႔ကိုတြင္းနက္ဟုေခၚပါသည္ John archibal  wheeler မွblackhole ဟုနာမည္ေပးခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါသည္

တြင္းနက္မ်ားမွာ ေန၏ ျဒပ္ထုထက္၈ဆပိုႀကီးေသာ ၾကယ္မ်ားေလာင္စာကုန္ဆံုးခ်ိန္တြင္ ျဖစ္ေပၚသည္ စၾကာဝဠာတြင္အလင္းမွာအျမန္ဆံုးျဖစ္ ၿပီး တြင္းနက္တခုတြင္ ဗဟိုမွအကြာအေဝးတခု၌အလင္းမ်ား ေျပးထြက္ရန္ႀကိဳးစားရင္းမလြတ္ေျမာက္ပဲ ရွိေနေသာ မ်က္နွာျပင္ကို ျဖစ္ရပ္မိုးကုတ္စက္ဝိုင္းဟုေခၚသည္ အတြင္းပိုင္းဗဟို၌မူ singularity ဟုေခၚေသာ ေနရာရွိၿပီး ၎၏သေဘာသဘာဝကိုလက္ရွိ သီဝရီကေျပာျပနိုင္စြမ္းမရွိသျဖင့္ ယင္းသို႔ေခၚျခင္းျဖစ္သည္

တြင္းနက္မ်ား၏အေၾကာင္းကို သိနိုင္ရန္မွာေယဘူယ်နိႈင္းရသီဝရီတခုတည္းျဖင့္မရပါ အျခားေသာအေရးႀကီးသည့္ သဘာဝကိုေျပာျပေသာ သီဝရီမွာ ကြမ္တမ္စက္ကြင္းသီဝရီျဖစ္သည္ ၎၂ ခုပူးေပါင္းေသာ သီဝရီမွသာတြင္းနက္မ်ားက္ိုရွင္းျပနိုင္ပါသည္ သို႔ရာတြင္၎၂ခုမွာယခုအခ်ိန္ထိေပါင္းစပ္နိုင္ျခင္းမရွိေသးပါ ၎၂ခုကိုသံုး၍အနီးစပ္ဆံုးတြင္းနက္မ်ားအေၾကာင္းတြက္ထုတ္နိုင္ခဲ့သူမွာေဟာကင္ျဖစ္ပါသည္ တြင္းနက္မ်ား၏သမိုင္းေၾကာင္းနွင့္ပါတ္သက္၍ေနာက္ပို႔စ္တြင္ဆက္လက္ေဖာ္ျပပါမည္

တြင္းနက္ နွင့္ information paradox ၂

ကြမ္တမ္သီဝရီဟာအခုလက္ရွိမွာ သဘာဝမွရုပ္ျဖစ္စဥ္အားလံုးကိုရွင္းျပတဲ့သခ်ၤာပါ သူ႔ကိုဘာ ိုျဖစ္မယ္ဆိုတာအတိအက် ေဟာကိန္းထုတ္ဖို႔အသံုးမျပဳနိုင္ပါဘူး တခ်ိဳ႕ေသာကိစၥေတြရဲ႕ ျဖစ္တန္စြမ္းကိုသာ တြက္ထုတ္ပါတယ္ ျဖစ္တန္စြမ္း probability ဟာ ျဖစ္နိုင္ေျခရွိတဲ့အရာအားလံုးရဲ႕ ျဖစ္တန္စြမ္းကိုအကုန္ေပါင္းရင္ ၁ ရမွ အဓိပၸာယ္ရွိတာပါ ဥပမာ အံစာတုန္းေခါက္တယ္ဆိုပါေတာ့ ျဖစ္နိုင္ေျခရွိတဲ့အရာေတြက ၁ ၂ ၃ ၄ ၅ ၆ ပါ ၆ ခုရွိပါတယ္ တခုခ်င္းရဲ႕ ျဖစ္တန္စြမ္းက ၁/ ၆ ပါဒီအပိုင္းကိန္းဟာ အၿမဲတန္းသုညထက္ႀကီးၿပီး ၁ထက္ငယ္မွာပါ ၆ခုလံုးရဲ႕ျဖစ္တန္စြမ္းကေတာ့ေသခ်ာတဲ့အရာျဖစ္ၿပီးအပိုင္းကိန္းအားလံုးကိုေပါင္းရင္ တစ္ရမွာပါ တစ္က ျဖစ္တန္စြမ္းမွာေတာ့ ျဖစ္ကိုျဖစ္ရမယ္ဆိုတာကိုကိုယ္စားျပဳၿပီး သုညကေတာ့လံုးဝမျဖစ္ျခင္းကိုဆိုလိုပါတယ္ ျဖစ္တန္စြမ္းအားလံုးေပါင္းလို႔တစ္မရတဲ့ကြမ္တမ္သီဝရီဟာအဓိပၸာယ္မရွိပါ
ဒါရဲ႕အေရးႀကီးတဲ့အက်ိဳးဆက္ကေတာ့ ကြမ္တမ္သီဝရီမွာ သတင္းအခ်က္အလက္က ဘယ္ေတာ့မွမေပ်ာက္ဆံုး နိုင္သလို ထပ္ပြားယူလို႔လဲမရပါ

ေရွးရိုးရူပေဗဒမွာစြမ္းအင္တည္ၿမဲသလို ကြမ္တမ္မွာ ျဖစ္တန္စြမ္းဟာတည္ၿမဲပါတယ္ဒီေတာ့ သတင္းအခ်က္အလက္လဲတည္ၿမဲပါတယ္ ဒီမွာသတင္းအခ်က္အလက္ ္information ဆိုတာက ရုပ္အေျခအေန state ကိုဆိုလိုတာပါ ရူပေဗဒ ဟာ စဦးအေျခအေန ကိုေပးထားရင္ ေနာင္တခ်ိန္ ဘယ္အေျခအေနကိုေရာက္မယ္ဆိုတာေျပာျပနိုင္ပါတယ္ ေရွရိုးရူပေဗဒမွာေတာ့ state ဆိုတာ တည္ေနရာနဲ႔အလ်င္ကိုဆိုလိုတာျဖစ္ၿပီး ကြမ္တမ္မွာေတာ့ လိႈင္းဖန္ရွင္ psi ကိုဆိုလိုတာပါ
ဒီေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ဟာ              စဦးအေျခအေနရဲ႕သတင္းအခ်က္အလက္ကိုသိရင္ အဆံုးရဲ႕သတင္းအခ်က္အလက္ကိုတည္ေဆာက္ယူလို႔ရပါတယ္ ေျပာင္းျပန္လဲလုပ္လို႔ရပါတယ္
ဥပမာအားျဖင့္ေအာက္မွာ အမႈန္ ၂ခု တိုက္လြင့္မႈျဖစ္စဥ္ကိုျပထားပါတယ္
ဆိုပါဆို႔ ပရိုတြန္ ပရိုတြန္ျခင္းပစ္တိုက္တယ္ေပါ့
တိုက္မိၿပီးေနာက္မွာ အမႈန္ေတြအမ်ားႀကီးထြက္လာပါတယ္
ဒိအမႈန္အားလံုးရဲ႕သတင္းအခ်က္အလက္သာရရင္ စဦးအေျခအေနကို ကြၽန္ေတာ္တို႔ေသခ်ာသိပါတယ္
ဒါဟာ ကြမ္တမ္နဲ႔ သတင္းခ်က္လက္တို႔ရဲ႕ ဆက္သြယ္မႈပါ
(ရူပေဗဒပညာရွင္ Matt Strassler ရဲ႕ ေဆာင္းပါးကိုမွိျငမ္းပါတယ္ ဆက္လက္ေဖာ္ျပပါမည္)

တြင္းနက္နွင့္ Information paradox ၃

ေယဘူယ်နႈိင္းရသီဝရီဟာ အိုင္းစတိုင္းရဲ႕ျဒပ္ဆြဲအားသီဝရီျဖစ္ပါတယ္ ဒီသီဝရီကျဒပ္ဆြဲအားကို အခ်ိန္နွင့္ေနရာေကြးၫႊတ္ျခင္းအေန ျဖစ္ပံုေဖာ္ပါတယ္ ေကြးၫႊတ္တဲ့အခ်ိန္နွင့္ေနရာမွာသြားလာေနတဲ့ဘယ္အရာမဆိုရဲ႕လမ္းေၾကာင္းဟာေကြးေကာက္ေနမွာပါ အခ်ိန္ေကြးတယ္ဆိုတာဘာလဲ အခ်ိန္ပိုၾကာလာတာကိုေျပာတာပါေနရာလဲထိုနည္း၎ပါ  သူက ကြမ္တမ္သီဝရီမဟုတ္ပါဘူးဆိုလိုတာက
ျဖစ္တန္စြမ္းကိုမသံုးပါဘူး သူကဘာျဖစ္မယ္ဆိုတာကိုအတိအက်တြက္ထုတ္နိုင္ပါတယ္
၁၉၁၅ မွ၁၉၅၈အတြင္းတျဖည္းျဖည္းသိလာတာက သိပ္သည္းၿပီးျဒပ္ထုႀကီးမားတဲ့အရာမ်ားဟာတြင္းနက္ျဖစ္လာတယ္ဆိုတာပါ
တြင္းနက္ရဲ႕အနီးတဝိုက္မွာအခ်ိန္ေနရာဟာေကြးလြန္းတဲ့အတြက္ျဖစ္ရပ္မိုးကုတ္စက္ဝိုင္းကိုေက်ာ္ၿပီးအတြင္း ဝင္သြားတဲ့အရာမွန္သမ်ွျပန္မထြက္နိုင္ေတာ့ပါ
ေအာက္မွာပံုျပထားၿပီး ရုပ္အခြံ ၂ခု ဟာ အခ်ိန္ေနရာေကြးၫႊတ္မႈေအာက္မွာၿပိဳက်ၿပီး ျဖစ္ရပ္မိုးကုတ္စက္ဝိုင္းကို ေက်ာ္လြန္တာနဲ႔ျပန္မထြက္နိုင္ေတာ့ပါ
အျပင္မွာရွိသူအေနနဲရုပ္အခြံ၂ခုရဲ႕႔ သတင္းအခ်က္အလက္ဟာထာဝရ ေပ်ာက္ဆံုးသြားမွာပါ

( Matt Strassler ရဲ႕ေဆာင္းပါးကိုမွီျငမ္းပါတယ္ ဆက္လက္ေဖာ္ျပပါမည္)

တြင္းနက္နွင့္ Information paradox ၄

ျဖစ္ရပ္မိုးကုတ္စက္ဝိုင္းဟာအရာ  ဝတၴ   ု  ုတခုမဟုတ္ပါဘူး ေနရာတခုသာျဖစ္ပါတယ္၎ေနရာမွ ေက်ာ္လြန္ရင္ဘယ္အရာမွမျပန္နိုင္ေတာ့
ပါဘူးဥပမာအေနနဲ႔သေဘၤာတစီးေရတံခြန္ကိုဦးတည္ေနသလိုပါ ေရစီးနႈန္းဟာ
တိုးတိုးၿပီးျမန္လာတဲ့ အခါ စိတ္မွန္းနဲ႔ဆြဲထားတဲ့ျပန္လွည့္မရတဲ့မ်ဥ္းေကြး ကိုမေက်ာ္ခင္ထိေတာ့ ျပန္ေကြ႕လို႔ရနိုင္ပါေသးတယ္ ေက်ာ္ၿပီးတဲ့ေနာက္မွာေတာ့ အင္ဂ်င္ဘယ္ေလာက္ေကာင္းေကာင္း ေနာက္ဆံုးမွာေရတံခြန္ထဲျပဳတ္က်သြားမွာပါ သေဘၤာကပ္ပတိန္ဟာဒီမ်ဥ္းေကြးကုိ ုျဖတ္တဲ့အခ်ိန္မွာ ထူးထူးျခားျခားဘာကိုမွသတိျပဳမိမွာမဟုတ္ပါဘူး သူကလဲျမစ္ရဲ႕သာမန္အစိတ္အပိုင္းတခုမို႔ပါ သူ႔ရဲ႕ထူးျခားခ်က္ကိုသတိျပဳမ္ိတဲ့အခ်ိန္မွာေတာ့ ေရတံခြန္ထဲျပဳတ္မက်ေအာင္ရုန္းကန္ေနရပါၿပီ
ဒီလိုပါပဲ တြင္းနက္ရဲ႕ မိုးကုတ္စက္ဝိုင္းကိုေက်ာ္လြန္ခ်ိန္မွာဘာမွမထူးျခားပါ ရုန္းမရေတာ့မွသာသတိျပဳမိၿပီးဒီအခ်ိန္ဆိုရင္ေတာ့ Singularity နဲ႔သိပ္ကပ္လြန္းေနပါၿပီ
ေအာက္မွာပံုပါပါတယ္

(Matt strassler က္ိုမွီးပါသည္ ဆက္လက္ေဖာ္ျပပါမည္)

တြင္းနက္နွင့္ Information paradox ၅

ဝိေရာဓိေတြဟာ သိပၸံအတြက္ေတာ့အားေဆးပါ
ဝိေရာဓိမ်ားကိုေျဖရွင္းဖို႔ႀကိဳးစားရင္းသီဝရီသစ္ေတြေပၚထြက္လာရတာပါ
သတင္းအခ်က္အလက္ဝိေရာဓိကို၁၉၇၄-၁၉၇၅ မွာ ေဟာကင္းကေတြ႕ရွိခဲ့တာပါ ကြမ္တမ္စက္ကြင္းသီဝရီရဲ႕အယူအဆကိုထည့္သြင္းတြက္ခ်က္တဲ့အခါ တြင္းနက္ရဲ႕ပါတ္ဝန္းက်င္မွာ ျဖာထြက္ေရာင္ျခည္မ်ားျဖစ္ေပၚၿပီး တြင္းနက္ဟာတျဖည္းျဖည္းေသးငယ္ၿပီး
ေနာက္ဆံုးမွာေပ်ာက္သြားမွာပါ
ပံု ၂ မွာ ရုပ္အခြံ ၂ ခုဟာ တြင္းနက္ရဲ႕အထဲမွာဖိသိပ္ခံရပါတယ္ ပံု ၄မွာ တြင္းနက္မရွိေတာ့ပါ ၎နွင့္အတူသတင္းအခ်က္လက္မ်ားဘယ္ရာက္သြားပါသလဲ၎ေပ်ာက္သြား ျခင္းမွာကြမ္တမ္သီဝရီနွင့္မကိုက္ညီ ီေၾကာင္းျပသေနပါသည္

တြင္းနက္နွင့္ information paradox ၆

သတင္းအခ်က္အလက္မ်ားက ေဟာကင္ ျဖာထြက္ေရာင္ျခည္မ်ားနွင့္အတူျပန္ထြက္သြားပါသလား ျပသနာမွာ တြင္းနက္ထဲရွိသတင္းအခ်က္အလက္ ္မ်ားမွာအျပင္သို႔ျပန္မထြက္နိုင္ပါ တခုတည္းေသာနည္းလမ္းမွာသတင္းအခ်က္အလက္ကို ျဖာထြက္ေရာင္ျခည္မ်ားေပၚသို႔  copy ကူးျခင္းပင္ျဖစ္သည္ဤသို႔ျဖစ္ျခင္းကိုလဲကြမ္တမ္သီဝရီက ခြင့္မျပဳပါ probability မတည္ၿမဲေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္

ဤသည္မွာကြမ္တမ္သီဝရီကမျပည့္စံု ေသာေၾကာင့္ျဖစ္ခ်င္ျဖစ္ပါမည္ တြင္းနက္ရူပေဗဒသည္ နယူတန္သီဝရီကို အိုင္းစတ္ိုင္းကတိုးခ်ဲ့သကဲ့သို႔ တိုးခ်ဲ့ရန္ ဖိအားေပးေနသေလာ ေဟာကင္က နွစ္၃၀ နည္းပါးဤသို႔ပင္ ယံုၾကည္ခဲ့ပါသည္

( Matt Strassler ကိုမွီးပါသည္ ဆက္လက္ေဖာ္ျပပါမည္)

တြင္းနက္နွင့္Information paradox ၇

ကြမ္တမ္သီဝရီကိုေျပာင္းလဲရန္လိုပါသလားသို႔ေသာ္အ ျခားသူမ်ားကမူ ေျပာင္းလဲဖို႔လိုသည္မွာေယဘူယ်နွိုင္းရသီဝရီဟုယူဆၾကသည္ ၁၉၉၂တြင္ဆက္စ္ကိုင္း ကcomplementarity ဆိုေသာအယူအဆကိုတင္ျပလာသည္
၎အယူအဆရ သတင္းအခ်က္အလက္မွာတြင္းနက္၏အျပင္ေကာအတြင္းတြင္ပါကြမ္တမ္သီဝရီကိုမဖ်က္ဆီးပဲတၿပိဳင္နက္ရွိ ေနသည္
တြင္းနက္၏အျပင္တြင္ရွိေနေသာသူသည္သတင္းအခ်က္အလက္မွာ တြင္းနက္၏ျဖစ္ရပ္မိုးကုတ္စက္ဝိုင္းေပၚတြင္ရွိေနၿပီးေဟာကင္ျဖာထြက္ေရာင္ ျခည္အျဖစ္ျပန္႔ထြက္သြားသည္ဟုျမင္ရမည္ျဖစ္ၿပီး တြင္းနက္၏အတြင္းတြင္ရွိသူကမူသတင္းအခ်က္အလက္မ်ားအတြင္းတြင္စုရုန္းေနသည္က္ိုျမင္ရမည္ျဖစ္ပါသည္
တြင္းနက္အျပင္နွင့္အတြင္းမွလူ၂ဦးမွာဆက္သြယ္နိုင္ျခင္းမရွိသျဖင့္ ဝိေရာဓိလည္းမရွိေတာ့ပါ ၂ဦးလံုးကိုယ့္ရႈေထာင့္၌ကိုယ္မွန္ေနမည္ ျဖစ္သည္ဤအတိုင္းသာမွန္လ်င္ျပင္ရမည့္သီဝရီမွာေယဘူယ်နွိုင္းယ်သီဝရီပင္ ျဖစ္ပါသည္
ေအာက္တြင္ပံုျပထားပါသည္

(Matt Stressler ကိုမီွးပါသည္ ဆက္လက္ေဖာ္ျပပါမည္)

တြင္းနက္နွင့္ Information paradox ၈

Complementarity မွန္ဖို႔ကလဲ လိုအပ္ခ်က္တခ်ိဳ႕ေပၚမူတည္ပါတယ္ အဲဒါက ဂရက္ဟုဖ္ စခဲ့ၿပီးဆက္စ္ကိုင္းမြမ္းမံခဲ့တဲ့ hologram ဆိုတဲ့ idea ပါ ထုထည္ရွိတဲ့ျဒပ္ဆြဲအားရွိတဲ့ တြင္းနက္လိုအရာမ်ားကို ျဒပ္ဆြဲအားမရွိတဲ့ျဖစ္ရပ္မိုးကုတ္စက္ဝိုင္းလိုမ်က္နွာျပင္မွာေဖာ္ျပသိုေလွာင္ထားတယ္ဆိုတဲ့idea ပါ ခုဒီidea က conjecture အဆင့္ရွိပါေသးတယ္ conjecture ဆိုတာက ပညာရွင္ေတြအားလံုးကမွန္တယ္ဆိုတာသိေနေပမဲ့သက္ေသမျပနိုင္ေသးတဲ့အ ဆင့္ပါ ဒ္ီidea ဆိုလိုခ်င္တာက ကြၽန္ေတာ္္တို႔ရဲ႕ေလာကဟာ ဟီုလိုဂရမ္မ်ားလို 3D ပံုစံျမင္ရဖို႔သတင္းအခ်က္အလက္မ်ားကို 2D သာရွိတဲ့ CD ခ်ပ္ျပားမွာေရးထားတယ္လို႔ဆိုလိုျခင္းပါ
ဒီဥပမာနဲ႔ complementarity ျဖည့္ဖက္ အယူအဆကို ရွင္းရလ်င္ တြင္းနက္အျပင္မွလူက CD ခ်ပ္ျပားကိုေတြ႕ေနၿပီး အတင္းမွလူ က 3D hologram ထဲေရာက္ေနသလို ကိုယ့္အျမင္နွင့္ကိုယ္မွန္ေနၾကျခင္းပင္
အဘယ့္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္၂ခုလံုးအတူတူပင္ျဖစ္၍ျဖစ္ပါသည္

ေနာက္ပိုင္းခုနွစ္မ်ားတြင္၎အယူအဆမွန္နိုင္ဖြယ္ရာသက္ေသအခ်ိဳ႕ေပၚေပါက္လာၿပီး (သို႔ရာတြင္ဤျပႆနာမွာယခုခ်ိန္ထိမ ျပတ္သားေသးပါ)စတီဖင္ေဟာကင္ကိုယ္တိုင္သူငယ္ခ်င္းတဦးနွင့္ျပဳလုပ္ေသာအေလာင္းအစားကိုအရႈးံေပးခဲ့သည္  သတင္းအခ်က္အလက္တည္ၿမဲသည္ဟူ၍ ဤအတိုင္းသာဆိုပါက GR မွာျပဳျပင္ရန္လိုပါမည္

(Matt strassler ကိုမီွးပါသည္ ဆက္လက္ေဖာ္ျပပါမည္)   ြ

တြင္းနက္နွင့္ information paradox ၉

ျဖည့္ဖက္အယူအဆမွာလည္းဂယ္ေပါက္တခ်ိဳ႕ရွိေနသည္ တြင္းနက္မ်ားျဖာထြက္ေရာင္ျခည္္ထုတ္လႊတ္၍အေငြ႕ပ်ံေပ်ာက္ကြယ္ျခင္းမွာသိိမ္ေမြ႕လြန္း၍ကြမ္တမ္ညီမ်ွျခင္္းမရွိပါ၎ကိုရွာေဖြရန္ႀကိဳးစားရာမွာပိုခ်င္စကီးသည္္ Firewall ကိုေတြ႕ခဲ့သည္  ၎ideaမွာ အၾကမ္းဖ်ဥ္းအားျဖင့္ဤသို႔ျဖစ္္သည္

တြင္းနက္မ်က္နွာျပင္မွေဟာကင္ radiation မ်ားျဖာထြက္၍တဝက္ခန္႔အေရာက္ တြင္တြင္းနက္္၏အတြင္းပိုင္းကိုေဖာ္ျပရန္ သိုေလွာင္ထားေသာinformation မ်ားမွာကုန္လုနီးပါးျဖစ္၍ တြင္းနက္အတြင္းက်ဆင္္းေသာသူမွာ အတြင္းပိုင္းကိုုမေတြ႕ရေတာ့ပါ သူသည္ horizon ကိုုေရာက္ရံုနွင့္စြမ္းအားျမင့္အမႈန္မ်ားရွိေသာမီးနံရံနွင့္တိုက္မီကာအေငြ႕ပ်ံသြားေပမည္ ဤသည္မွွာ GR နွင့္ဆိုးဆိုး႐ြား႐ြားလြဲေခ်ာ္ေနပါသည္
နဂိုက GR ကိုသာမန္သာျပင္ရန္လိုေသာ္လဲ ယခုအခါ ခြဲစိတ္ဖို႔ပင္လိုအပ္္ေနေပသည္

(Matt strassler ကိုမွီးပါသည္ ဆက္လက္ေဖာ္ျပပါမည္)

္        ့

တြင္းနက္နွင့္ Information paradox ၁၀

ဝိေရာဓိကိုေျဖရွင္းရန္ႀကိဳးစားရင္း ေနာက္ဆံုးတြင္ဝိေရာဓိသ္ို႔တပါတ ္ျပန္လည္လာခဲ့ပါၿပီ

ေယဘူယ်နွိုင္းရသီဝရီ မွာ equivalence principal ေခၚ္ တူညီမႈနိယာမေပၚအေျခခံပါသည္၎နိယာမက

လံုေလာက္ေအာင္ေသးငယ္ေသာဝန္းက်င္သည္ ဗလာနယ္( inertial frame / minkowski space)  နွင့္တူသည္ယူဆထားပါသည္ ၎၏အက်ိဳးဆက္အရ ျဖစ္ရပ္မိုးကုတ္စက္ဝိုင္းမွာ သာမန္ဗလာနယ္သာျဖစ္ရမည္ျဖစ္ ္ေသာ္လည္းယခုအခါစြမ္းအင္အျပည့္နွင့္firewall တခုျဖစ္ေနပါသည္( ဗလာနယ္တြင္စြမ္းအင္အနိမ့္ဆံုးရွိရပါမည္ သို႔မွသာ ေကြးေကာက္မႈမရွိေသာ inertial frame ျဖစ္နိုင္ပါသည္ event horizon မွာေသးငယ္ေသာဝန္းက်င္၌ inertial frame ျဖစ္ေသာ္လည္း firewall ကိုလက္ခံလ်င္မႈဤသို႔မျဖစ္နိုင္ေတာ့ပါ)

ယခုအခါအားလံုးရႈပ္ေထြးလ်က္ရွိပါသည္ တခုခု လြဲေခ်ာ္ေနမွန္းသိေသာ္လည္း ဘယ္တခုမွန္းမသိပါ လက္ရွိတြင္ အေျဖေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားရွိေသာ္လည္း သေဘာတူညီမႈမရေသးပါ ၎တို႔အထဲမွတခုမွာေဟာကင္၏အယူအဆျဖစ္ပါသည္

သင္သည္ဤအေၾကာင္းကိုၾကားဖူးနိုင္ေသာ္လည္း၎မွာေဟာကင္ကနာမည္ႀကီးတေယာက္ျဖစ္ေနျခင္း ေၾကာင့္ျဖစ္ၿပီးမွန္ကန္၍ဟုမဆိုနိုင္ေသးပါ

ဤ paradox သည္အေရးႀကီးပါသေလာ ႀကီးပါသည္အလင္းအလ်င္ဝိေရာဓိေၾကာင့္ relativity ကိုေတြ႕ခဲ့ပါသည္ blackbody radiation ျပသနာေၾကာင့္ quantum theory ကိုရခဲ့ပါသည္ ယခု တြင္းနက္နွင့္information paradox ကိုသာရွင္းနိုင္ပါက အျပည့္စံုဆံုးသာဝေလာက၏နိယာမကိုေတြ႕ရွိပါလိမ့္မည္ ယခုအခါ ဝိေရာဓိကို ေျဖရွင္းမည့္ေပးမည့္ genius တဦးအားေစာင့္ႀကိဳလ်က္ရွိပါေၾကာင္းတင္ျပရင္းအဆံုးးသတ္လိုုက္ရပါသည္ (ေဟာကင္း၏proposal မွာ မရွင္းလင္းေသးသျဖင့္ခ်န္လွပ္ခဲ့ပါသည္ Matt strassler ၏ ေဆာင္းပါးကိုမွီျငမ္း၍ သင့္ေလ်ာ္ေအာင္ေရးပါသည္)